Rysa minerałów

 

            Rysa a ściślej mówiąc barwa sproszkowanego minerału jest jedną z najważniejszych cech rozpoznawczych. Niektóre minerały zawdzięczają jej nawet swą nazwę, np. hematyt (z greckiego haima = krew), krokoit (z greckiego krokos = krokus) czy ksantokon (z greckiego xanthos = żółty i konis = proszek). Badając rysę szybko można ustalić czy mamy do czynienia z minerałem barwnym czy tylko zabarwionym. Jest to szczególnie użyteczne przy identyfikacji okazów nieprzezroczystych lub przeświecających o nasyconych barwach. Rysa minerałów barwnych jest także barwna ale zwykle nieco jaśniejsza (rzadko obserwuje się sytuację odwrotną). W przypadku okazów o połysku metalicznym może być jednak zupełnie inna. Na przykład spiżowo-złoty piryt daje rysę zielonkawoczarną, stalowoszary hematyt - wiśniową, srebrzysto-szara galena - czarną a czarny kasyteryt - białą. Barwa rysy zależy również od tego, czy badany minerał ma formę kryształu, czy występuje w skupieniach zbitych lub ziemistych. Okazy zabarwione dają zwykle rysę białą (np. różne barwne odmiany kwarcu), jasnoszarą lub lekko zabarwioną przy czym intensywność tego zabarwienia zależy od ilości i rodzaju pigmentu. Minerały bezbarwne i białe zawsze dają rysę białą więc ich badanie jest niecelowe.

            Rysę badamy pocierając minerałem po nie szkliwionej powierzchni białej płytki porcelanowej (twardość 6-6,5). W przypadku gdy twardość minerału przekracza 6 potrzebny do badania proszek można otrzymać rozcierając jego próbkę w moździerzu agatowym (twardość 7) lub zarysowując go ostrzem stali nierdzewnej (twardość około 7,5) a dopiero potem przenosząc na płytkę porcelanową. W przypadku minerałów o barwie metalicznej dla lepszego kontrastu można stosować płytkę z czarnego lidytu (twardość około 6,5). Barwę rysy należy badać na świeżych pozbawionych wrostków krawędziach. Porysowaną powierzchnię płytki można po badaniu oczyścić gumką do ścierania ołówka.

 

Jeżeli chcesz szybko przejść do nadrzędnych stron kliknij jeden z poniższych interaktywnych przycisków.

 

            UWAGA!!! Encyklopedia Minerałów ma dość dużą objętość. Przy takiej ilości niesionej informacji możliwe są oczywiście różnorakie pomyłki. Dlatego prosimy wszystkich odwiedzających o zgłaszanie wszelkiego rodzaju wykrytych błędów.

JESTEŚ    GOŚCIEM

W SUMIE OD ZAŁOŻENIA WITRYNY W 2005 ROKU ODWIEDZONO JĄ
JUŻ   RAZY