Elżbieta Sęczys

SZLACHTA WYLEGITYMOWANA W KRÓLESTWIE POLSKIM

W LATACH 1836-1861

(fragmenty)

 

TEKST

            Udowodnienie szlachectwa nie było jakimś snobizmem, ale kwestią o podstawowym praktycznym znaczeniu. Szlachcic w Imperium Rosyjskim płacił inne podatki, inaczej odbywał służbę wojskową czy inaczej był karany. Należał po prostu do warstwy wyraźnie uprzywilejowanej. Rosjanom z kolei bynajmniej nie chodziło o „czystość” stanu szlacheckiego,. Mieli oni na względzie przede wszystkim zmniejszenie liczby polskiej szlachty, uważając ją za ostoję idei niepodległej Rzeczypospolitej, katolicyzmu i polskości. Niestety ogromna większość szlachty nie posiadała poddanych i żyła bardzo skromnie, a do tego była często niepiśmienna. W ograniczonym zakresie używała i potrzebowała dokumentów. W środowisku drobnej szlachty nie było zwyczaju gromadzenia rękopisów, a za czasów Rzeczypospolitej władza nie wymagała dowodów na szlachectwo. Trudno się zatem dziwić, że w biednym zaścianku czy ubożuchnym dworku trudno było o odpowiednie materiały do przeprowadzenia urzędowego wywodu.

 

Borzęcki h[erbu] Półkozic

Od Pawła, deputata na Trybunał Lubelski w r[oku] 1792 z Salomei Katarzyny Słubickiej synowie Franciszek Borgiasz leg. 1851 i Wincenty Franciszek leg. 1843. Franciszek Borgiasz ur. 1782, majster sukienniczy zaślubił Tuszyn, pow[at] piotrkowski 10.02.1805 Zofia Katarzyna Urbańska ur. ok[oło] 1783 (c[órka] Wojciecha i Marianny Włosińskiej). Ich syn Józef Kalasanty ur. Wieruszów, pow[iat] wieluński 29.06.1819. Wincenty Franciszek ur. ok. 1790 zaślubił Łagiewniki, pow[iat] ostrzeszowski 1823 Józefa Kurczewska ur. ok[oło] 1794. Ich synowie: 1. Julian ur. Modrzewce, pow[iat] radomski 5.07.1828, w wojsku cesarsko-rosyjskim; 2. Paweł Narcyz ur. Modrzewce 25.10.1831, w wojsku cesarsko-rosyjskim.
Źródła: OZWDRzS vol. 3 s. 423, vol. 12 s. 76-77; DSz i KMSzGW vol. 242 k. 87-88, vol. 243 k. 154-169, vol. 248 k. 66-69, vol. 408 p. 184, 321, 322, vol. 490 p. 112, 113, vol. 453 p. 68, vol. 526 p. 12.

Od Jana, któremu w r[oku] 1733 bracia Drohiczyńscy zapisali wieś Wołkowyje [Wołkowuje] - prawnuk Maurycy Michał Damazy z Kozarzewa leg. 1839. Maurycy Michał Damazy z Kozarzewa ur. Kobylin, W[ielkim] Ks[ięstwie] Poznańskim ok[oło] 1772 zm. Warszawa 21.01.1845 (s[yn] Damazego i Marianny Figietty), rzeczywisty radca stanu, u. KRSWiD a od 25.11.1863 członek stały rady stanu K[rólestwa] P[olskiego] zaślubił 10 Czarnków, W[ielkie] Ks[ięstwo] Poznańskie 2.05.1797 Julianna Czochron oraz zaślubił 20 Petronela Laskowska. Syn z pierwszego małżeństwa Tadeusz Marceli ur. Kęszyce, pow[iat] sochaczewski 30.10.1800, stały członek Rady Stanu, u. KRPiS. Otrzymał także prawo nowego szlachectwa w K[rólestwie] P[olskim] w r[oku] 1865 z racji zajmowanego stanowiska zaślubił Dobrzyków, pow[iat] gostyniński 31.10.1829 Joanna Marianna Franciszka Zakrzewska ur. Dobrzyków, pow[iat] gostyniński ok[oło] 1811 (c[órka] Walentego i Tekli). Ich dzieci: 1. Zygmunt Maurycy ur. Płock, pow[iat] płocki 2.05.1833, u. KRPiS; 2. Bronisław Jan Paweł ur. W[arsza]wa 22.12.1844; 3. Stanisław Maurycy ur. W[arsza[wa 28.04.1849; 4. Walentyna ur. 19.10.1830; 5. Matylda ur. 14.03.1835; 6. Maria ur. 15.07.1840; 7. Aniela ur. 1.08. 1842; 8. Jadwiga ur. 12.10.1854.
Żródła: II R.ST vol. 154 s. 279; DSz i KMSzGW vol. 88 k. 69-90, vol. 187 k. 307-316; vol. 408 p. 101, vol. 431 p. 56, vol. 453 p. 61.

Od Józefa, sędziego kapturowego i posła woj[ewództwa] lubelskiego na elekcję Stanisława Augusta [1764] wnuk Antoni (s[yn] Ignacego) leg. 1837.
Żródła: II R.ST vol.46 s. 130.

Od Macieja z Kozarzewa, który w r. 1724 sprzedał Franciszkowi Nieświadowskiemu wieś Gola , woj[ewództwo] Poznańskie - prawnuk Antoni Edward z Kozarzewa (s[yn] Antoniego i Anny), pisarz komory celnej urzędu Słupca leg. 1838.
Żródła: II R.ST vol. 148 s. 77a; DSz i KMSzGW vol. 490 p. 31.

Od Pawła, dz[iedzica] d[óbr] Radostowo, woj[ewództwo] bełskie, który wraz z żoną Katarzyną Szołajską w r[oku] 1680 robowali kontrakt względem wzajemnych pretensji między nimi a Pawłem Pankowskim - praprawnuki Aleksander Franciszek i Teofil (s[ynowie] Stanisława) leg. 1840.
Źródła: DSz i KMSzGW vol. 156 s. 206.

 

ŹRÓDŁA

Sęczys Elżbieta, Szlachta wylegitymowana w Królestwie Polskim w latach 1836-1861. Warszawa. (2000). Fragmenty.

 

 

Jeżeli chcesz szybko przejść do nadrzędnej strony kliknij poniższy interaktywny przycisk.

 

UWAGA!!! Jeżeli wykryjecie jakieś niezauważone przeze mnie błędy proszę o informację. Za wszelkie konstruktywne uwagi z góry serdecznie dziękuję.

JESTEŚ    GOŚCIEM

W SUMIE OD ZAŁOŻENIA WITRYNY W 2005 ROKU ODWIEDZONO JĄ
JUŻ   RAZY