ZAPADLISKO ŚLĄSKO-KRAKOWSKIE

i jego paleozoiczne obrzeże

 

            Zapadlisko śląsko-krakowskie jest waryscyjskim zapadliskiem śródgórskim w obrębie którego osadziły się grube kompleksy skał ilastych i piaskowców z licznymi pokładami węgla. Podłoże stanowią tu morskie osady wczesnego karbonu reprezentowane w północnej części przez wapienie węglowe które w jednak ku zachodowi szybko przechodzą w utwory kulmu. Dostarczają one wapieni do produkcji cementu i wapna.
W młodszym namurze oraz na granicy westfalu D i wczesnego stefau basen węglowy podlegał nierównomiernym ruchom górotwórczym. W części zachodniej były one silniejsze co sprzyjało powstaniu znacznej grubości osadów. W części wschodniej gdzie podłoże było bardziej sztywne a ruchy obniżające wolniejsze, osady karbonu produktywnego charakteryzują się małymi grubościami i zawierają luki sedymentacyjne. Karbon produktywny poza węglem kamiennym eksploatowanym w licznych kopalniach dostarcza surowców ilastych wykorzystywanych przez cegielnie i zakłady ceramiczne. Jest również źródłem wydobywanych w XIX wieku syderytowych rud żelaza, bentonitów występujących w warstwach porębskich w rejonie Radzionkowa oraz gazu ziemnego nawierconego w Dębowcu Śląskim.
W obrzeżeniu basenu węglowego występują utwory dewonu. Są one źródłem wapieni, dolomitów i marmurów eksploatowanych w okolicy Dębnika.
W neogenie na przedpolu Karpat powstało obniżenie w którym osadził się gruby kompleks osadów mioceńskich prawie całkowicie zakrywających starsze osady dewońskie i karbońskie. Z utworami tymi wiąże się występowanie soli kamiennych znanych z okolic Rybnika, gazu ziemnego w rejonie Dębowca Śląskiego, wód mineralnych związanych z utworami siarczanowymi typu morskiego w Goczałkowicach i Dębowcu oraz surowców ilastych.

Lokalizacje: Czerwionka, Łaziska Górne, MiękiniaRudno, Zalas.

 

.

CZERWIONKA

    

Okaz obecnie nie prezentowany na ekspozycji.

Kremersyt (K,NH4)2[Fe3+Cl5OH]   Czerwionka, Polska
kop. Dębieńsko
wymiary: mm
waga: g
2013.05.00/MP/000/D
Dar prof. dr. hab. Jana Parafiniuka z Warszawy

 

 

.

ŁAZISKA GÓRNE

 

Okaz obecnie nie prezentowany na ekspozycji.

Przechowywany w gablocie dla okazów nietrwałych.

Salmiak rodzimy

NH4Cl

 

Łaziska Górne, Polska

2004.11.27/2609/5.00[H]

 

.

MIĘKINIA

 

    

Okaz obecnie nie prezentowany na ekspozycji.

Kwarc różowy (odm. kwarcu)   Miękinia, Polska wymiary: mm
waga: g
2012.03.25/000/5.00

 

.

RUDNO

 

Agat

(odm. chalcedonu)

 

Rudno, Polska

1995.04.23/0709/1.80

 

.

ZALAS

 

    

Okaz obecnie nie prezentowany na ekspozycji.

Kalcyt Ca[CO3]   Zalas, Polska wymiary: mm
waga: g
2012.09.14/000/0.00

 

Jeżeli chcesz szybko przejść do nadrzędnych stron kliknij jeden z poniższych interaktywnych przycisków.

 

            UWAGA!!! Na czerwono oznaczono okazy które posiadają braki w opisach. Jeżeli możecie je uzupełnić lub jeżeli wykryjecie jakieś inne nie zauważone przeze mnie błędy proszę o informację. Za wszelkie konstruktywne uwagi z góry serdecznie dziękuję.

JESTEŚ    GOŚCIEM

W SUMIE OD ZAŁOŻENIA WITRYNY W 2005 ROKU ODWIEDZONO JĄ
JUŻ   RAZY